0.01 lot ทองคือกี่ดอลลาร์: ตารางล็อต ทุน จุดล้างพอร์ต

ลองนึกภาพคนคนหนึ่งเพิ่งเติมเงินเข้าบัญชี 1,000 ดอลลาร์ เปิดกราฟทอง แล้วลังเลอยู่หน้าช่องใส่ขนาดออร์เดอร์

เขาเห็นว่าใส่ 1.00 ได้ แต่รู้สึกว่ามันเยอะไป เลยลดเหลือ 0.10 พร้อมกับคิดในใจว่า “แค่ 0.1 เอง น้อยจะตาย” ระบบไม่เตือนอะไรเลย กดผ่านฉลุย เพราะหลักประกันที่ถูกกันไว้คือ 60 ดอลลาร์ จากเงิน 1,000 ดอลลาร์ที่มี

สิ่งที่เขายังไม่รู้คือไม้นั้นถือทองอยู่ 10 ออนซ์ ทองขยับ 1 ดอลลาร์ต่อออนซ์ พอร์ตขยับ 10 ดอลลาร์ และถ้าเขาตั้งจุดตัดขาดทุนไว้ที่ 40 ดอลลาร์ตามระยะที่พอเหมาะกับความผันผวนของทอง ไม้เดียวนั้นคือความเสี่ยง 400 ดอลลาร์ = 40% ของพอร์ต

ตัวเลข 0.10 ไม่ได้บอกอะไรเขาเลย และนี่คือปัญหาของหน่วยที่ชื่อว่า lot

บทนี้เราจะไล่สูตรทั้งหมดให้ครบ ตั้งแต่ lot คืออะไร แปลงเป็นดอลลาร์ยังไง margin คิดยังไง ทุนเท่านี้เปิดได้แค่ไหน และทองต้องวิ่งสวนกี่ดอลลาร์พอร์ตถึงถูกบังคับปิด — คณิตศาสตร์ล้วน ไม่มีการทำนายราคา

lot ทองคืออะไร และ 1 lot เท่ากับกี่ออนซ์

lot คือหน่วยนับขนาดออร์เดอร์ ไม่ใช่หน่วยเงิน ค่ามาตรฐานของสัญลักษณ์ทอง XAUUSD ที่โบรกเกอร์ส่วนใหญ่ตั้งไว้คือ 1 lot = ทอง 100 ออนซ์ แต่ตัวเลขนี้ไม่ใช่กฎสากล แต่ละเจ้าตั้งเองได้

ตัวเลขที่แปลง lot เป็นปริมาณจริงเรียกว่า contract size และมันคือตัวตั้งของทุกอย่างที่ตามมาในบทนี้ ถ้าตัวนี้ผิด ทุกบรรทัดหลังจากนั้นผิดหมด

วิธีเช็คของบัญชีตัวเองใช้เวลาสิบวินาที:

1. เปิด MT5 ไปที่หน้าต่าง Market Watch
2. คลิกขวาที่ชื่อสัญลักษณ์ทองที่คุณจะเทรด เลือก Specification
3. ดูบรรทัด Contract size — ตัวเลขนั้นคือปริมาณทองต่อ 1 lot ของคุณจริง ๆ
4. ระหว่างนั้นดู Volume minimum (ล็อตต่ำสุดที่เปิดได้) และ Volume step ไปพร้อมกัน

ที่ต้องเช็คทุกครั้งเพราะสัญลักษณ์ชื่อคล้ายกันในแพลตฟอร์มเดียวกันก็ตั้งไม่เท่ากันได้ บางตัวเป็นสัญญาย่อ บางตัวคิดเป็นหน่วยอื่น ตัวเลขในบทนี้เราใช้ contract size 100 ออนซ์ เป็นสมมติฐานตลอด ถ้าของคุณไม่ใช่ 100 ให้เปลี่ยนเลขในสูตรตาม แล้วผลจะเลื่อนตามสัดส่วนทันที

กรอกตัวเลขของคุณเองได้เลยที่ เครื่องคำนวณ lot ทอง — ใส่ทุน ขนาด lot leverage ราคาทอง ระยะ stop loss และ contract size ของบัญชีคุณ ระบบจะคำนวณ margin ที่ถูกกันไว้ ความเสี่ยงต่อไม้เป็นเปอร์เซ็นต์ และระยะที่ทองวิ่งถึงจุดล้างพอร์ตให้ทันที

0.01 lot ทองเท่ากับกี่ดอลลาร์

คำถามนี้มีสองคำตอบ และคนที่สับสนคือคนที่เอาสองตัวนี้มาปนกัน คำตอบแรกคือ มูลค่าสัญญา ที่คุณถืออยู่ คำตอบที่สองคือ เงินที่ขยับจริงเมื่อราคาขยับ ซึ่งเป็นตัวที่กำหนดความเสี่ยงของคุณ

ที่ contract size 100 ออนซ์ 0.01 lot คือทอง 1 ออนซ์ แปลว่าทองขยับ 1 ดอลลาร์ต่อออนซ์ พอร์ตขยับ 1 ดอลลาร์ ตรงตัวพอดี สูตรคือ

พอร์ตขยับต่อทอง $1 = lot × contract size

ตารางข้างล่างใช้ ราคาสมมุติ $3,000/oz ทั้งหมด (ไม่ใช่ราคาจริงและไม่ผูกกับช่วงเวลาใด) เอาไว้ให้เห็นภาพว่าตัวเลข lot ที่ดูเล็ก ๆ แปลว่าอะไร

สังเกตสองคอลัมน์ขวาสุดเทียบกับคอลัมน์ “พอร์ตขยับต่อทอง $1” ให้ดี ที่ 1:500 ไม้ 0.10 lot กินหลักประกันแค่ 60 ดอลลาร์ แต่ทำให้พอร์ตขยับ 10 ดอลลาร์ต่อทุกดอลลาร์ที่ทองวิ่ง เงินที่ถูกกันไว้กับความเสี่ยงจริงเป็นคนละตัวเลขกันโดยสิ้นเชิง และหน้าจอตอนกดออร์เดอร์โชว์ให้เห็นแค่ตัวแรก

หมายเหตุเรื่องหน่วยที่ต้องระวังคู่กัน: ในบทนี้เราคิดทุกอย่างเป็น ดอลลาร์ต่อออนซ์ ตลอด ไม่ใช้คำว่า pip เลย เพราะคำนั้นบนทองไม่มีมาตรฐานเดียว คนละเจ้านับไม่เท่ากัน เหตุผลเต็ม ๆ อยู่ที่ 1 pip ทองเท่าไหร่

margin ทองคำนวณยังไง

margin คือเงินที่ระบบกันไว้เป็นหลักประกันของออร์เดอร์ที่เปิดอยู่ ยังเป็นเงินของคุณแต่เอาไปใช้เปิดไม้ใหม่ไม่ได้ สูตรมีสองบรรทัด

มูลค่าสัญญา = lot × contract size × ราคาทอง margin = มูลค่าสัญญา ÷ leverage

ลองเดินเลขทีละบรรทัดกับเคสเปิดเรื่อง คนทุน 1,000 ดอลลาร์กด 0.10 lot ที่ ราคาสมมุติ $3,000/oz leverage 1:500 จุดตัดขาดทุน 40 ดอลลาร์ต่อออนซ์:

1. ทองที่ถืออยู่ = 0.10 × 100 = 10 ออนซ์
2. มูลค่าสัญญา = 10 × 3,000 = $30,000
3. margin = 30,000 ÷ 500 = $60 (= 6% ของทุน)
4. free margin = 1,000 − 60 = $940
5. margin level ตอนเปิด = (1,000 ÷ 60) × 100 = 1,667%
6. พอร์ตขยับต่อทอง $1 = 0.10 × 100 = $10
7. ขาดทุนถ้าโดน stop loss = 40 × 10 = $400 = 40% ของทุน

บรรทัดที่ 3 กับบรรทัดที่ 7 คือหัวใจของบทนี้ margin 60 ดอลลาร์ ความเสี่ยง 400 ดอลลาร์ ระบบดูแค่บรรทัดที่ 3 ตอนตัดสินว่าจะให้คุณกดผ่านไหม ส่วนบรรทัดที่ 7 คือสิ่งที่จะเกิดกับบัญชีคุณจริง ๆ

เกร็ดที่คนมองข้าม: margin คำนวณจากราคาปัจจุบัน ไม่ใช่ราคาที่คุณเข้า ทองที่วิ่งขึ้นแรง ๆ จึงทำให้ margin ที่ถูกกันไว้โตขึ้นตามได้ด้วย บัญชีที่เปิดไม้จนเหลือ free margin นิดเดียวอาจเจอ margin level ร่วงทั้งที่ยังไม่ขาดทุนมากนัก

ทุน $1,000 เทรดทองได้กี่ lot

ตอบตรง ๆ ตามหลักประกันคือได้เยอะจนน่ากลัว แต่ตามความเสี่ยงต่อไม้คือได้ไม้เดียวที่เล็กที่สุดเท่านั้น และต่อให้เล็กที่สุดแล้วก็ยังไม่พอ นี่คือกับดักที่แทบไม่มีใครเตือนคนทุนน้อย

ล็อตต่ำสุดที่เปิดได้ตามปกติคือ 0.01 lot = ทอง 1 ออนซ์ = พอร์ตขยับ 1 ดอลลาร์ต่อทอง 1 ดอลลาร์ นั่นแปลว่า ถ้าคุณตั้งจุดตัดขาดทุนกี่ดอลลาร์ต่อออนซ์ คุณจะเสี่ยงเท่านั้นดอลลาร์พอดี ไม่มีทางเสี่ยงน้อยกว่านั้นได้อีก เพราะเปิดเล็กกว่า 0.01 lot ไม่ได้

จากการจำลองของทีมงานบนข้อมูลราคาทองรายนาที 6 ปีครึ่ง เราใช้ระยะจุดตัด 40 ดอลลาร์ต่อออนซ์ เป็นระยะอ้างอิงที่สมเหตุสมผลกับความผันผวนของทองยุคนี้ ตารางข้างล่างคือความเสี่ยงต่ำสุดที่เป็นไปได้ของแต่ละขนาดทุน ที่ล็อตต่ำสุด 0.01

อ่านตารางนี้ย้อนทางจะได้ประโยคที่ควรจำ: อยากเสี่ยง 1% ต่อไม้ด้วยจุดตัด 40 ดอลลาร์ ต้องมีทุนราว 4,000 ดอลลาร์ และถ้าอยากเสี่ยง 0.5% ต้องมี 8,000 ดอลลาร์

คำแนะนำที่ได้ยินบ่อยว่า “เริ่มด้วยเงินน้อย ๆ ก่อน เดี๋ยวค่อยเพิ่ม” จึงไม่ใช่คำแนะนำที่ระมัดระวังบนสินค้าตัวนี้ มันเป็นไปไม่ได้ทางคณิตศาสตร์ เพราะทุนที่เล็กเกินไปบังคับให้คุณเสี่ยงหนักต่อไม้โดยอัตโนมัติ ไม่ว่าคุณจะมีวินัยแค่ไหน ทางออกที่เหลืออยู่มีสองทางคือเพิ่มทุน หรือหาสินค้าที่ contract size เล็กกว่านี้ ไม่ใช่การพยายามหนักขึ้น

รายละเอียดว่าความเสี่ยงต่อไม้ระดับไหนพาพอร์ตไปจบยังไง เราแยกเป็นอีกบทแล้วที่ ทุน $1,000 all-in ทอง รอดกี่วัน — ตัวเลขจากการจำลองชุดเดียวกันบอกว่าเส้นแบ่งอยู่ราว 10% ต่อไม้ และคนที่ทายทิศถูก 60% แต่เสี่ยง 25% ต่อไม้ยังล้างพอร์ต 23.8%

ทองวิ่งกี่ดอลลาร์ถึงล้างพอร์ต

คำว่า “ล้างพอร์ต” ในทางเทคนิคคือ stop out ซึ่งคือจุดที่ margin level ตกลงมาถึงระดับที่โบรกเกอร์กำหนด แล้วระบบบังคับปิดออร์เดอร์ให้เอง ไม่ถามคุณ ระดับที่ใช้ต่างกันไปตามโบรกเกอร์และประเภทบัญชี ต้องอ่านเงื่อนไขของตัวเอง ในบทนี้เราใช้ สมมุติ 50% ตลอด

สูตรประมาณที่ทำตามมือได้:

ระยะถึง stop out ($/oz) ≈ (balance − margin × ระดับ stop out) ÷ (lot × contract size)

ตารางข้างล่างคือทุน $1,000 ที่ leverage 1:500 ราคาสมมุติ $3,000/oz stop out สมมุติ 50% contract size 100 ออนซ์

เดินเลขแถวล่างสุดให้ดู: margin = 60 → 60 × 50% = 30 → (1,000 − 30) = 970 → 970 ÷ 10 = 97.00 ดอลลาร์ต่อออนซ์

ตัวเลขในตารางนี้ สวยเกินจริงเสมอ ด้วยเหตุผลสามข้อ หนึ่ง ยังไม่ได้หัก spread ซึ่งถูกหักตั้งแต่วินาทีที่กดเปิด สอง ยังไม่ได้หัก swap ของไม้ที่ถือข้ามคืนและ commission ถ้าบัญชีมี สาม จุดตัดขาดทุนทำงานได้ต่อเมื่อมีราคาให้ตัด — จากการจำลองของทีมงาน มีการเปิดตลาดถึง 12.50% ที่ราคากระโดดข้ามจุดบังคับปิดไปเลยสำหรับพอร์ตที่วางเงินเต็มพิกัด

และให้เทียบกับความจริงอีกข้อ: จากการจำลองชุดเดียวกัน ทองแกว่งวันละ 79.6 ดอลลาร์ โดยค่ากลาง ส่วนนาทีที่แรงกว่าปกติเล็กน้อยแกว่ง 2.38 ดอลลาร์ ในนาทีเดียว เอาสองตัวเลขนี้ไปวางข้างคอลัมน์ที่สี่ของตารางแล้วคุณจะเห็นทันทีว่าไม้ไหนอยู่ในระยะที่ความผันผวนธรรมดาเอื้อมถึง

อย่าเชื่อตัวเลขในตารางนี้ ให้กรอกของตัวเองที่ เครื่องคำนวณ lot ทอง — ทุน lot leverage ราคาทอง ระยะ stop loss contract size และระดับ stop out ของบัญชีคุณ ระบบคำนวณ margin ความเสี่ยงต่อไม้ และระยะทองที่วิ่งถึงจุดล้างพอร์ตให้ทันที ตัวเลขที่ออกมาจะตรงกับบัญชีคุณมากกว่าตัวอย่างสมมุติทุกอันในบทนี้

ทำไม leverage ไม่ใช่ตัวแปรที่ควรถาม

เพราะ leverage เปลี่ยนแค่ว่าระบบกันเงินไว้เท่าไหร่ ไม่ได้เปลี่ยนว่าคุณขาดทุนเท่าไหร่เมื่อราคาสวน ตัวที่กำหนดขาดทุนต่อไม้คือ ขนาด lot คูณระยะ stop loss เท่านั้น

ดูจากสูตรตรง ๆ ก็เห็นแล้ว ขาดทุนที่ SL = ระยะ SL × lot × contract size — ในบรรทัดนี้ไม่มีคำว่า leverage อยู่เลย คนที่ใช้ 1:100 กับคนที่ใช้ 1:500 ถ้าเปิด 0.10 lot เท่ากันและตั้ง SL 40 ดอลลาร์เท่ากัน ทั้งคู่เสีย 400 ดอลลาร์เท่ากันเป๊ะ ต่างกันแค่คนแรกถูกกัน margin 300 ดอลลาร์ คนที่สองถูกกัน 60 ดอลลาร์

สิ่งที่ leverage สูงทำจริง ๆ มีสองอย่างและทั้งคู่เป็นเรื่องของช่องว่าง: มันทำให้คุณเปิดไม้ใหญ่เกินตัวได้ โดยไม่มีอะไรมาห้าม และมันทำให้ margin ที่กันไว้เล็กลงจน stop out เลื่อนออกไปไกล ซึ่งฟังดูดีแต่แปลว่าพอร์ตจะขาดทุนได้ลึกกว่าเดิมก่อนที่ระบบจะเข้ามาหยุดให้

ให้ชัดเจนตรงนี้: นี่ไม่ได้แปลว่าใช้ leverage ต่ำแล้วจะกำไร สูตรพวกนี้ไม่ได้บอกอะไรเลยเกี่ยวกับทิศทางราคาหรือความสามารถในการทำกำไรของใคร มันบอกอย่างเดียวว่าถ้าคุณคิดผิด คุณจะเสียเท่าไหร่ คำถามที่ควรถามก่อนกดทุกไม้จึงเป็น “ไม้นี้ถ้าผิด เสียกี่เปอร์เซ็นต์ของพอร์ต” ไม่ใช่ “บัญชีนี้ leverage เท่าไหร่”

ถ้าอยากเห็นว่าการวางขนาดไม้ผิดพาไปจบที่ไหนในรูปแบบอื่น Grid กับ Martingale บนทอง เป็นกลไกคนละแบบแต่ตายด้วยเลขคณิตชุดเดียวกัน

ลำดับที่ควรคิด ก่อนใส่ตัวเลขลงช่อง Volume

สรุปเป็นลำดับที่กลับหัวจากที่คนส่วนใหญ่ทำ คนส่วนใหญ่เริ่มจาก “จะใส่กี่ lot ดี” ลำดับที่ถูกคือ lot เป็นตัวสุดท้าย ไม่ใช่ตัวแรก

1. เช็ค contract size ในหน้า Specification ของสัญลักษณ์ที่จะเทรด — ไม่ใช่เดาว่า 100
2. ตัดสินใจว่าไม้นี้ยอมเสียกี่เปอร์เซ็นต์ของพอร์ต แล้วแปลงเป็นดอลลาร์
3. กำหนดระยะ stop loss เป็นดอลลาร์ต่อออนซ์ จากโครงสร้างราคา ไม่ใช่จากจำนวนเงินที่อยากเสีย
4. คำนวณ lot ที่ได้ = เงินที่ยอมเสีย ÷ (ระยะ SL × contract size)
5. ปัดลง ให้ตรงกับ Volume step แล้วเช็คว่าไม่ต่ำกว่า Volume minimum — ถ้าเลขที่ได้ต่ำกว่าล็อตต่ำสุด แปลว่าทุนคุณยังไม่พอสำหรับสินค้าตัวนี้ที่ระยะ SL นี้ ไม่ใช่ให้ปัดขึ้น

ข้อ 5 คือข้อที่เจ็บและเป็นข้อที่คนข้ามบ่อยที่สุด ตัวเลขที่คำนวณได้เป็น 0.004 lot แปลว่าคำตอบคือ “ยังไม่เทรดตัวนี้” ไม่ใช่ “ปัดเป็น 0.01 ไปก่อน”

สิ่งที่บทนี้ไม่ได้บอก

• ไม่ได้บอกว่าควรเปิดไม้ไหนหรือทิศไหน ทุกสูตรในบทนี้เป็นเลขคณิตของการวางเงินล้วน ๆ ไม่มีสัญญาณ ไม่มีการทำนายราคา
• ไม่ได้บอกว่าขนาด lot เท่าไหร่คือปลอดภัย ความปลอดภัยขึ้นกับทุน ระยะ SL และสิ่งที่คุณรับได้ ซึ่งเป็นตัวเลขของแต่ละคน
• ตัวเลขทุกตารางเป็นตัวอย่างสมมุติ ราคา $3,000/oz stop out 50% contract size 100 ออนซ์ ทั้งหมดเป็นสมมติฐานเพื่ออธิบายสูตร ไม่ใช่ค่าจริงของบัญชีใด
• ระยะถึง stop out ที่คำนวณได้เป็นค่าประมาณขอบบน ของจริงสั้นกว่าเสมอ เพราะยังไม่รวม spread swap commission และ slippage และช่องว่างราคาข้ามระดับนี้ไปได้
• contract size และระดับ stop out ต่างกันตามโบรกเกอร์และประเภทบัญชี บทนี้ไม่ระบุของเจ้าไหนทั้งสิ้น คุณต้องเปิดดูของตัวเอง

ใครที่กำลังหาทางเข้าตลาดทองแบบที่ไม่ต้องเจอกลไก margin พวกนี้ตั้งแต่วันแรก เราเขียนแยกไว้ที่ เทรดทองออนไลน์ เริ่มยังไงไม่โดนหลอก และบทความทองทั้งหมดของเรารวมอยู่ที่ ฮับเทรดทอง

---

บทความนี้เป็นเนื้อหาเพื่อการศึกษา ไม่ใช่คำแนะนำการลงทุน ตัวเลขทั้งหมดเป็นตัวอย่างสมมุติเพื่ออธิบายสูตรคำนวณ ไม่ใช่ราคาจริงและไม่ผูกกับโบรกเกอร์ใด การเทรดสินค้าที่มีเลเวอเรจมีความเสี่ยงสูงที่จะสูญเสียเงินทั้งหมด และในบางกรณีอาจขาดทุนเกินเงินฝาก