อัปเดตข้อมูลล่าสุด: 5 ต.ค. 2026

มีคำถามหนึ่งที่ดูเหมือนง่ายที่สุดในตลาดทอง แต่ทำคนคุยกันคนละเรื่องมาแล้วนับไม่ถ้วน: 1 pip ทองเท่ากับกี่ดอลลาร์

คำตอบตรง ๆ จากเราคือ ตอบไม่ได้ ไม่ใช่เพราะมันยาก แต่เพราะคำถามยังไม่ครบ คำว่า pip บนทองไม่มีนิยามกลางแบบที่ค่าเงินมี เท่าที่พบมีอย่างน้อย 3 แบบที่คนและระบบต่าง ๆ ใช้กัน (1 pip = 0.01 / 0.10 / 1 ดอลลาร์ ต่อออนซ์) และทั้งสามแบบให้ตัวเลขที่ห่างกันได้ถึง 100 เท่าบนการขยับราคาชุดเดียวกัน

ตารางด่วน — ราคาขยับเท่าไหร่ ได้เงินเท่าไหร่ (contract size 100 ออนซ์)

ราคาขยับ ($/oz)0.01 lot (1 oz)0.1 lot (10 oz)1 lot (100 oz)
$0.01$0.01$0.10$1
$0.10$0.10$1$10
$1$1$10$100

ตารางฉบับเต็มพร้อมคอลัมน์ points อยู่ที่ตาราง ก ด้านล่าง — ใช้สูตรเดียวกันทั้งบท: กำไรขาดทุน ($) = การขยับราคา ($/oz) × lot × 100

ลองนึกภาพคนที่อ่านรีวิวระบบเทรดทองว่า “ตั้ง SL 200 จุด กำไรเฉลี่ยไม้ละ 50 pip” แล้วเอาตัวเลขนั้นไปกรอกในโปรแกรมของตัวเองตรง ๆ โดยไม่เอะใจว่าสองฝั่งอาจนับหน่วยคนละแบบ ไม้แรกที่โดนลากออกไปจะเฉลยเอง

นี่คือกับดักที่ไม่ทำให้พอร์ตพังทันที แต่ทำให้เราตั้ง SL ผิดสเกล อ่านรีวิวระบบผิดความหมาย และเถียงกับคนอื่นด้วยหน่วยคนละหน่วยโดยไม่มีใครรู้ตัว บทนี้เลยไม่ได้มาบอกว่า pip ทองเท่ากับเท่าไหร่ แต่มาบอกวิธีคิดที่ไม่มีวันผิดไม่ว่าเราจะอยู่ที่ไหน

pip ทองคืออะไร ต่างจาก point ยังไง

เริ่มจากตัวที่นิยามชัดกว่าก่อน

point คือทศนิยมตำแหน่งสุดท้ายที่ฟีดราคาแสดงบนจอ ถ้าฟีดแสดงราคาทองเป็น 3000.00 (ทศนิยม 2 ตำแหน่ง) แปลว่า 1 point = 0.01 ดอลลาร์ต่อออนซ์ ตัวเลขนี้ไม่ต้องเดา ดูจากจอได้เลย

จากตรงนี้เลขสำคัญที่สุดของบทนี้ก็โผล่มาเอง

ทองขยับ $1 ต่อออนซ์ = 100 points (บนฟีดที่แสดงทศนิยม 2 ตำแหน่ง)

เพราะ $1 ÷ $0.01 = 100

pip เป็นอีกเรื่อง ในตลาดค่าเงิน pip มีข้อตกลงที่ค่อนข้างนิ่ง (ทศนิยมตำแหน่งที่ 4 ของคู่เงินทั่วไป) แต่พอย้ายมาที่ทอง ซึ่งไม่ใช่คู่เงินและไม่ได้อยู่ในธรรมเนียมเดียวกัน คำนี้ก็ลอยไปโดยไม่มีเจ้าภาพ เท่าที่พบมีอย่างน้อย 3 แบบที่ถูกเรียกว่า “1 pip ทอง”:

  • แบบที่ 1 — 1 pip = 0.01 ดอลลาร์ต่อออนซ์ (เท่ากับ point พอดี)
  • แบบที่ 2 — 1 pip = 0.10 ดอลลาร์ต่อออนซ์ (ใหญ่กว่า point 10 เท่า)
  • แบบที่ 3 — 1 pip = 1 ดอลลาร์ต่อออนซ์ (ใหญ่กว่า point 100 เท่า)

เราจงใจไม่ระบุว่าฟีดไหนหรือเจ้าไหนใช้แบบไหน เพราะมันเปลี่ยนได้ตามสัญลักษณ์ ตามเซิร์ฟเวอร์ และตามคนที่พูด สิ่งที่ผู้อ่านต้องจำคือ ตัวเลข pip ที่ไม่ระบุนิยาม ไม่มีความหมาย เห็นใครโพสต์ว่า “เดือนนี้เก็บได้ 300 pip” แล้วยังไม่รู้ว่าเขานับแบบไหน ก็ยังไม่รู้อะไรเลย นิยามศัพท์ตัวนี้เราสรุปไว้ที่ คลังศัพท์หัวข้อ pip / point ด้วย

1 pip ทองเท่ากับกี่ดอลลาร์

ก่อนตอบ ต้องมีตัวแปรที่สองก่อน คือ ขนาดสัญญา (contract size)

สัญลักษณ์ XAUUSD ในโบรกส่วนใหญ่ตั้ง 1 lot = ทอง 100 ออนซ์ แต่ตัวเลขนี้แต่ละเจ้าตั้งเองได้ ไม่ใช่กฎฟิสิกส์ ดังนั้นก่อนคำนวณอะไรทั้งสิ้น ให้เปิด MT5 คลิกขวาที่สัญลักษณ์ที่ใช้จริง เลือก Specification แล้วอ่านช่อง Contract size ด้วยตาตัวเอง (รายละเอียดเรื่องนี้เราเขียนยาวไว้ในบท lot ทองคืออะไร)

สมมุติว่า contract size = 100 ออนซ์ สูตรทั้งบทนี้มีแค่บรรทัดเดียว

กำไรขาดทุน (ดอลลาร์) = การขยับราคา (ดอลลาร์ต่อออนซ์) × lot × 100

ลองเดินเลขให้ครบทุกช่อง ที่ราคาสมมุติ $3,000 ต่อออนซ์ (ตัวอย่างสมมุติ ไม่ใช่ราคาจริงวันนี้) 1 lot จะเท่ากับมูลค่าสัญญา 100 × $3,000 = $300,000 ส่วน 0.01 lot = ทอง 1 ออนซ์ = $3,000

ตาราง ก — ราคาขยับเท่าไหร่ ได้เงินเท่าไหร่ (contract size 100 ออนซ์)

ราคาขยับ ($/oz)คิดเป็น points (ฟีดทศนิยม 2)0.01 lot (1 oz)0.1 lot (10 oz)1 lot (100 oz)
$0.011 point$0.01$0.10$1
$0.1010 points$0.10$1$10
$1100 points$1$10$100
$101,000 points$10$100$1,000

ทุกช่องในตารางนี้มาจากสูตรบรรทัดเดียวข้างบน ไม่มีค่าคงที่ลึกลับอะไรซ่อนอยู่ เช่นช่องล่างขวา: $10 × 1 lot × 100 = $1,000 และช่องที่คนถามบ่อยที่สุดคือ ทองขยับ $1 ที่ 0.01 lot = $1 × 0.01 × 100 = $1 พอดี ตัวเลขนี้จำง่ายจนหลายคนเผลอใช้เป็นสมการเดียวที่รู้จัก แล้วพอเปลี่ยนไปที่ 0.1 lot ก็ลืมคูณสิบ

กลับมาที่คำถามหัวข้อ: 1 pip ทองเท่ากับกี่ดอลลาร์ ตอบได้ก็ต่อเมื่อเติมสองอย่าง — ที่นั่นนับ 1 pip เป็นการขยับกี่ดอลลาร์ต่อออนซ์ และเราถือกี่ lot ถ้านับแบบที่ 1 (0.01) ที่ 0.01 lot จะได้ $0.01 ต่อ pip แต่ถ้านับแบบที่ 3 ($1) ที่ lot เดียวกันจะได้ $1 ต่อ pip ห่างกัน 100 เท่าจากคำเดียวกันเป๊ะ ๆ

ทำไมแต่ละที่นับ pip ทองไม่เท่ากัน

เหตุผลไม่ซับซ้อน: ทองไม่ใช่คู่เงิน แต่ถูกยัดเข้ามาอยู่ในแพลตฟอร์มที่ออกแบบมาสำหรับคู่เงิน คำว่า pip เลยถูกยืมมาใช้ต่อโดยไม่มีใครประกาศนิยามให้ตรงกัน ฟีด A เรียก 0.01 ว่า pip ฟีด B เรียก 0.10 ว่า pip ส่วนคนเล่าเรื่องในคลิปอาจนับ $1 เป็น 1 pip เพราะพูดง่ายกว่า ไม่มีใครโกหก แต่พอเอาตัวเลขมาวางเทียบกันเมื่อไหร่ก็มั่วทันที

นี่คือจุดที่ verdict ของบทนี้เป็น TRAP — ไม่ใช่เพราะมีใครตั้งใจหลอก แต่เพราะหน่วยวัดที่ดูเหมือนเป็นมาตรฐานกลับไม่ใช่ และความเสียหายไปโผล่ตอนเราตั้ง SL หรืออ่านผลระบบคนอื่นแล้วคิดว่าเข้าใจตรงกัน

ลองดูประโยคที่ได้ยินกันทุกวัน แล้วแปลออกมาให้ครบทุกความเป็นไปได้ ทุกช่องคำนวณที่ 0.01 lot (contract size 100 ออนซ์) ด้วยสูตรเดิม

ตาราง ข — ประโยคเดียวกัน แปลได้กี่แบบ

ประโยคที่คนพูดถ้านับ 1 pip/จุด = 0.01ถ้านับ 1 pip/จุด = 0.10ถ้านับ 1 pip/จุด = $1
“ไม้นี้ได้ 50 pip”$0.50/oz → $0.50$5/oz → $5$50/oz → $50
“spread 30 จุด”$0.30/oz → $0.30$3/oz → $3$30/oz → $30
“SL 200 จุด”$2/oz → $2$20/oz → $20$200/oz → $200

ตัวอย่างการเดินเลขหนึ่งช่องให้เห็นชัด: “SL 200 จุด” ถ้านับ 1 จุด = 0.10 จะได้ระยะ 200 × 0.10 = $20 ต่อออนซ์ แล้วคิดเป็นเงินที่ 0.01 lot = $20 × 0.01 × 100 = $20 ส่วนช่องขวาสุดของแถวเดียวกัน ระยะกลายเป็น 200 × $1 = $200 ต่อออนซ์ = $200 ที่ lot เท่ากัน

ดูแถวล่างสุดให้ดี ๆ คนสองคนที่บอกว่า “ฉันตั้ง SL 200 จุด” อาจกำลังเสี่ยงต่างกัน 100 เท่าบนไม้ขนาดเท่ากัน คนหนึ่งยอมขาดทุน $2 อีกคนยอม $200 ถ้าเราเอาเลข SL ของคนอื่นมาใช้ตรง ๆ โดยไม่ถามนิยาม เรากำลังคัดลอกความเสี่ยงที่ไม่ใช่ของเรา

และถ้ายังจำได้ว่าที่ราคาสมมุติ $3,000 ต่อออนซ์ การขยับ $30 คือ 1% ของราคา ($30 ÷ $3,000) ก็จะเห็นว่าคอลัมน์ขวาสุดของแถว spread กำลังบอกว่า spread กินไป 1% ของราคาทองทั้งก้อน ซึ่งเป็นตัวเลขที่ไม่สมเหตุสมผลเลยสำหรับ spread — นี่เป็นตัวอย่างว่าการแปลงเป็นดอลลาร์ต่อออนซ์ช่วยจับนิยามที่ผิดได้ทันทีโดยไม่ต้องถามใคร

spread ทอง 30 จุด แปลว่าอะไร

คำถามนี้มาคู่กับคำถามต่อว่า “แล้วแพงไหม” ซึ่งเราจะไม่ตอบว่าเจ้าไหนถูกหรือแพง เพราะมันไม่ใช่ตัวเลขที่ตัดสินได้ลอย ๆ แต่จะให้วิธีคิดแทน

ขั้นแรก แปลงเป็นดอลลาร์ต่อออนซ์ก่อนเสมอ: ถ้าฟีดแสดงทศนิยม 2 ตำแหน่ง spread 30 จุด = 30 × $0.01 = $0.30 ต่อออนซ์ คิดเป็นเงินที่ 0.01 lot = $0.30 × 0.01 × 100 = $0.30 ต่อไม้ (จ่ายตอนเปิด ไม่ต้องรอราคาไปไหน)

ขั้นสอง เอาไปหารกับกำไรคาดหวังต่อไม้ของระบบเรา ไม่ใช่หารกับความรู้สึก

  • ระบบที่กินระยะเฉลี่ย $3 ต่อไม้ → spread $0.30 = 10% ของเป้าหมาย
  • ระบบที่กินระยะเฉลี่ย $30 ต่อไม้ → spread $0.30 = 1% ของเป้าหมาย

ตัวเลข spread เดียวกันเป๊ะ แต่ความหมายต่างกันสิบเท่า เพราะตัวหารต่างกัน นี่คือเหตุผลที่เราย้ำเสมอว่าต้นทุนต่อไม้ต้องเทียบกับ edge ต่อไม้ ไม่ใช่เทียบกับตัวเลข spread ของที่อื่น และเป็นกลไกเดียวกับที่ทำให้ระบบเทรดถี่ตายเกือบทั้งกระดานในบท ทำไมกลยุทธ์ต่ำกว่ากรอบ Daily แพ้ค่าธรรมเนียม

ขั้นสาม ดู spread ในช่วงเวลาที่เราเทรดจริง ไม่ใช่ค่าที่โฆษณาไว้ ทองมี spread ถ่างขึ้นหลายเท่าช่วงข่าวและช่วงตลาดบาง ตัวเลขที่เห็นตอนตลาดนิ่งกับตอนที่ระบบเรากดจริงอาจเป็นคนละโลก (นิยามและผลกระทบเต็ม ๆ อยู่ที่ คลังศัพท์หัวข้อ spread)

ทอง 100 จุดคือกี่ดอลลาร์ และกับดักฟีดทศนิยม 3 ตำแหน่ง

บนฟีดที่แสดงราคา 2 ตำแหน่ง คำตอบตรงไปตรงมา: 100 จุด = 100 × $0.01 = $1 ต่อออนซ์ แปลว่า $1 ที่ 0.01 lot, $10 ที่ 0.1 lot และ $100 ที่ 1 lot ตามตาราง ก

แต่บางฟีดแสดงราคาทองเป็น 3 ตำแหน่ง (เช่น 3000.000) ซึ่งทำให้ 1 point = $0.001 ต่อออนซ์ ทันที และเลขทั้งชุดเลื่อนไปหนึ่งหลัก

ฟีดแสดงทศนิยม1 point เท่ากับทองขยับ $1 = กี่ points“100 จุด” = $/oz“100 จุด” ที่ 0.01 lot
2 ตำแหน่ง$0.01/oz100 points$1$1
3 ตำแหน่ง$0.001/oz1,000 points$0.10$0.10

คนที่ย้ายจากฟีดหนึ่งไปอีกฟีดหนึ่งแล้วยกค่า SL/TP เดิมมาทั้งชุดโดยไม่ดูจำนวนทศนิยม จะได้ระยะที่ผิดไป 10 เท่าโดยที่หน้าจอไม่ขึ้นเตือนอะไรเลย และเรื่องฟีดต่างเจ้าต่างกันไม่ได้จบแค่ทศนิยม — ราคาที่ต่างกันทำให้ค่าที่คำนวณจากราคา เช่นความผันผวนหรือระยะ ATR ต่างกันไปด้วย ซึ่งเราเคยเจอจนผลเทสทั้งชุดเป็นภาพลวงตามาแล้วในบท backtest ทองที่กำไรทั้งก้อนมาจากฟีดราคาที่ผิด

หน่วยผิดแล้วเจ็บตรงไหนบ้าง

ถ้าเรื่องนี้เป็นแค่เรื่องคำศัพท์ คงไม่ต้องเขียนทั้งบท ปัญหาคือหน่วยที่ผิดไหลเข้าไปอยู่ในการตัดสินใจ 4 จุดที่มีเงินติดอยู่ทุกจุด

  • ระยะ SL และ TP — ตั้งสั้นกว่าที่ตั้งใจสิบเท่าคือโดนสอยออกจากไม้ที่ควรอยู่ต่อ ตั้งยาวกว่าสิบเท่าคือขาดทุนต่อไม้บานเกินแผนโดยที่กราฟยังดูปกติดี
  • การคำนวณขนาดไม้ — เราคิดขนาดไม้ย้อนกลับจากความเสี่ยงที่รับได้ต่อไม้ ถ้าตัวตั้ง (ระยะ SL) ผิดหน่วย ขนาดไม้ก็ผิดทั้งชุด วิธีคิดแบบละเอียดอยู่ในบท lot ทองคืออะไร
  • ค่า input ของ EA และสคริปต์ — ช่อง StopLoss/TakeProfit ในโปรแกรมเทรดมักรับค่าเป็น points ไม่ใช่ pip ใครอ่านค่าแนะนำมาเป็น pip แล้วกรอกลงตรง ๆ เท่ากับเปลี่ยนสเกลของระบบทั้งตัวโดยไม่รู้ตัว
  • การเทียบต้นทุนกับ edge — spread ถูกพูดเป็น “จุด” แทบทุกครั้ง ส่วน edge ของระบบเรามักคิดเป็นดอลลาร์ ไม่แปลงให้เป็นหน่วยเดียวกันก่อน ก็สรุปผิดว่าต้นทุนเล็กจนไม่ต้องสนใจ

ข้อสุดท้ายเงียบที่สุดและกินเวลานานที่สุด เพราะมันไม่พังทีเดียว แต่ค่อย ๆ ถอนกำไรออกทีละไม้จนไม่เหลือ

วิธีคิดที่ไม่มีวันผิด: ดอลลาร์ต่อออนซ์

ทางออกของทั้งบทนี้สั้นมาก และไม่ต้องรอให้ใครมาตั้งมาตรฐานให้

เลิกคิดเป็น pip เลิกคิดเป็นจุด แล้วคิดเป็นดอลลาร์ต่อออนซ์ทุกครั้ง

เพราะ “ดอลลาร์ต่อออนซ์” คือหน่วยที่ทองซื้อขายกันจริง ไม่มีใครนิยามใหม่ได้ ไม่ว่าเราจะอยู่ที่ไหน ใช้ฟีดอะไร ทองขยับจาก $3,000.00 ไป $3,001.00 ก็คือขยับ $1 ต่อออนซ์เสมอ

ขั้นตอนที่เราใช้เองมี 3 ข้อ

  1. เปิด Specification ของสัญลักษณ์ที่ใช้จริง อ่าน Contract size (ทองมาตรฐานคือ 100 ออนซ์ต่อ 1 lot แต่ต้องดูด้วยตา) และดูว่าราคาแสดงกี่ทศนิยม เพื่อรู้ว่า 1 point ของที่นี่คือเท่าไหร่
  2. แปลงทุกอย่างที่ได้ยินมาเป็น $/oz ก่อน ไม่ว่าจะเป็นเป้ากำไร SL หรือ spread ถ้าตัวเลขนั้นมาในหน่วย pip แล้วยังไม่รู้นิยาม ให้ถือว่ายังใช้ไม่ได้ ถามก่อน หรือแปลงกลับจากราคาสองจุดบนกราฟเอาเอง
  3. คูณด้วย lot × contract size ปิดท้าย ได้เป็นดอลลาร์จริงที่จะเข้าหรือออกจากพอร์ต ($/oz × lot × 100)

ข้อ 2 มีทริกที่ใช้ได้เสมอเวลาเจอตัวเลข pip ที่ไม่รู้นิยาม: อย่าไปเถียงเรื่องคำ ให้กลับไปดูราคาสองจุดบนกราฟแทน เข้าที่ $3,000.00 ออกที่ $3,004.50 คือระยะ $4.50 ต่อออนซ์ คิดเป็นเงินที่ 0.01 lot = $4.50 × 0.01 × 100 = $4.50 จบ ไม่มีคำว่า pip โผล่มาให้ต้องตีความสักคำ

ประโยชน์ที่ได้ทันทีคือ เวลาอ่านผลของระบบหรือ EA ตัวไหน เราจะเลิกสนใจตัวเลข pip แล้วถามคำถามที่ตอบได้จริงแทน: ระบบนี้กินระยะเฉลี่ยกี่ดอลลาร์ต่อออนซ์ต่อไม้ และต้นทุนต่อไม้กี่ดอลลาร์ต่อออนซ์ สองตัวเลขนี้เทียบกันได้ข้ามฟีด ข้ามแพลตฟอร์ม และข้ามคนเล่า โดยไม่ต้องเชื่อใจนิยามของใครเลย

เช็กตัวเลขของพอร์ตตัวเองก่อนกดไม้ต่อไป — เครื่องคำนวณ lot ทอง กรอกทุน ขนาดไม้ และเลเวอเรจของตัวเอง ระบบคำนวณ margin ความเสี่ยงต่อไม้ และระยะที่ทองวิ่งถึงจุดล้างพอร์ตให้ทันที

สิ่งที่บทนี้ไม่ได้บอก

บทนี้เป็นเรื่องหน่วยวัดล้วน ๆ ไม่ได้บอกว่าควรตั้ง SL กี่ดอลลาร์ ไม่ได้บอกว่าควรถือกี่ lot และไม่ได้บอกว่าระบบไหนดี เรื่องขนาดไม้ margin และระยะที่ทองวิ่งจนพอร์ตโดนบังคับปิด เราแยกไปเขียนไว้ที่ lot ทองคืออะไร 0.01 lot เท่ากับกี่ดอลลาร์ ซึ่งเป็นบทคู่กันของบทนี้

เราก็ไม่ได้บอกว่าฟีดไหนหรือที่ไหนนับ pip แบบใด เพราะข้อมูลแบบนั้นเปลี่ยนได้ตลอดและตรวจสอบแทนผู้อ่านไม่ได้ สิ่งที่ยืนยันได้มีอย่างเดียวคือคณิตศาสตร์: การขยับเป็นดอลลาร์ต่อออนซ์ คูณ lot คูณ contract size เท่ากับเงินจริง เท่านี้ ที่เหลือคือหน้าที่ของเราที่ต้องเปิดหน้า Specification ของตัวเองไปอ่านก่อนกดไม้แรก